de naam des Heren aanroepen

In Genesis lezen we het verslag van enkele boeiende gesprekken tussen God en wat luitjes. Dat levert data op over God. Data die we kunnen ontleden en vervolgens uispraken doen over hoe Hij in elkaar steekt. De een gaat daar wat verder in dan de ander. Het kan een verbatim weergave zijn van gesprekken die echt hebben plaatsgevonden; elk uniek woord wordt gewogen, inhoud en betekenis toegekend met als resultaat een soort van excel-sheet dat wacht op nog meer data om de informatie over God zo volledig mogelijk te krijgen. Hoe mer we weten hoe meer we kunnen 'formuleren'. Anderen menen dat "slechts" de strekking van wat er zich afspeelde wordt weergegeven; met een aantal brede penseelstreken krijgt God kleur en vorm.
Overigens denk ik dat, voordat dingen werden opgeschreven, de directe communicatie van God naar de mens de enige manier was om concrete informatie over Zichzelf aan den mensen door te geven.
Hoe het ook precies gebeurde, maakt niet al te veel uit.
Dat het gebeurde is van belang.
Er was voldoende Godsopenbaring om het verlangen naar Hem aan te wakkeren. Een van de meest fascinerende verzen in Genesis vind ik in 4:26: "In die tijd begon men de naam van de Heer aan te roepen".
Ik zou het de oervorm van gebed willen noemen. Met de weinige informatie en kennis die je over Hem hebt, toch voldoende weten dat Hij bestaat en het verlangen naar verbinding met Hem tot uitrukking te brengen.
Een roep, een schreeuw tot God. Niet zachtjes, maar hard. Niet alleen in de stilte, maar collectief. Ik zie een demonstratie voor me waarin allen die meelopen uitdrukking geven aan eenzelfde gedachte, "Wij willen God! Wij willen God!"

Heel vaak kom ik in mijn eigen gebed niet veel verder dan dit omdat ik vaak gewoon niet weet hoe ik moet bidden, wat ik moet vragen. En als je me dan onder druk zet en me dwingt om het concreet te maken, kom ik helaas niet veel verder dan dat ik gewoon God wil zien. In mijn eigen leven, in het leven van mijn kinderen, in de gemeente, in de wereld.
Je leest het; ik ben nog niet klaar met gebed en ik begin vandaag met een stilletje aanroepen van God. Anders worden de anderen wakker.

Aan de bak met bidden

Volgende week zondag: gebed. De hele maand Januari staat gebed centraal. Aan mij de eer om de (of het) spits af te bijten. Misschien ga ik proberen indruk te maken met een overzicht van de verschillende woorden en begrippen die de Bijbel gebruikt om dat wat wij "Gebed" noemen te onderscheiden:

PROSEUCHE: een verzoek door de mindere aan de meerdere gericht
AITEMA: vraag
ENTEUXIS: voorbede
DEESIS: pleiten
AINOS: prijzen
EUCHARISTIA: danken
PARAKLESIS: bemoedigen

Toch maar niet. Ik denk namelijk dat een opsomming (gemakkelijk door iedereen die een beetje googled te vinden) ons niet verder helpt in de praktijk. Bovendien, als ik probeer indruk te maken, bereik ik meestal het tegenovergestelde.

Als ik nu eens uitga van een menselijk voorbeeld? In een beetje gezonde relatie kom je alle vormen van gebed ook tegen. Ik ben in mijn relatie met Martha afhankelijk (zij kan dingen die ik niet kan), ik vraag wel eens iets aan haar (om iets en voor iets of iemand), ik pleit (heb haar vergeving nodig), ik prijs en dank haar en doe mijn best om haar te bemoedigen. Er zijn zeker onderdelen waarop ik nog meer meters moet leren maken maar dit alles speelt zich af in een sfeer van ontspanning; het volkomen op m'n gemak zijn bij haar. Zeker als vertrouwen de basis is, gebeurt dit allemaal op een heel natuurlijke manier. Maar nog meer. Ik kijk naar haar, observeer haar, sta regelmatig versteld van haar mysterieuze kant, we zijn samen stil als we bij elkaar zijn.

Als gebed wordt gereduceerd tot een formele oefening, slaat het dood. Het is zoveel meer dan dat en hangt samen met hoe we onze relatie met God beleven. Als mijn relatie met God formeel is, is mijn gebed formeel. Zoals ik de relltie activeer op zondagochtend en de-activeer bij het verlaten van de dienst, zal ook mijn gebed niet meer zijn dan dat.
Bidt zonder ophouden, draagt Paulus de gelovigen op. Dat is een onmogelijke opgave als je relatie met God formeel is. Als je relatie met God levend is, is ook je gebed levend. En daar moeten we het maar eens over hebben.

Dank voor hulp

Martha is zojuist anderhalf uur op zolder bezig geweest om twintig dozen met boeken door te spitten en komt drie minuten geleden triomfantelijk het boek bij me brengen. Jawel, in de laatste doos en in het laatste stapeltje. Dat heet geloof ik Murphy's Law.
Martha is geweldig. Die zet een pot thee en gaat op haar eigen tempo en in alle rust aan de slag.
Nu zitten de boeken weer keurig in de dozen, wachtend op een vier of vijftal Ikea Billy boekenkasten, die we ooit gaan kopen als er ergens een paar honderd euri op wonderbaarlijke wijze vandaan komt.
Martha heeft er vijf boeken voor zichzelf uitgehaald die ze graag wil lezen dus gelukkig levert het haar ook wat op.
En, het nog betere nieuws is dat het precies de druk is die ik moet hebben (1993).
Ik ben blij. Ga koffie zetten en lezen.

Help!

Vanmorgen vroeg aanstalten gemaakt om aan mijn twee laatste opdrachten te gaan werken. Een van de boeken die ik moet lezen, waarvan ik wist dat ik het had, blijkt de Nederlandse vertaling te zijn van het oorspronkelijk Engelse boek. Het tweede boek "Developing the leader within you" (ja, van John Maxwell, die man van al die rijtjes) is nergens meer te vinden.

Hoe kan dat nou? Ik weet het echt niet. 

Ik ben de boekenkasten doorgegaan, minutieus elk boek aanrakend, zekermakend dat er geen een wordt overgeslagen. Met mijn hand achter alle rijen boeken gevoeld of er toevallig boeken achter de nette rijen lagen (een Arabisch Nieuw Testament gevonden). Maar nee. Niets.

Vervolgens stil op een stoel gaan zitten, m'n hersenen aan een genadeloos spervuur van vragen onderwerpend. Heb je het uitgeleend? Aan wie zou je het hebben kunnen uitlenen? Misschien heeft een van de kinderen het meegenomen (onwaarschijnlijk). Heeft Ewout of Daniel het stiekem meegenomen? 

Ik kom uit op helemaal niets.

En toch heb ik het nodig.

Als iemand van mijn geachte bloglezers toevallig het boek "Developing the Leader within you" van John Maxwell heeft liggen, of iemand weet die het heeft, neem dan zo snel mogelijk kontakt met me op. Bestellen lukt niet meer omdat ik over twee weken vertrek.

Gezond verstand

De afgelopen dagen drie boeken* bestudeerd over "strategisch plannen". Twee uit de evangelische koker en een uit de methodisten en episcopale hoek. Dat laatste is meteen een stuk sympathieker. Waar de eerste twee vooral een topdown verandering voorstaan (de leider moet van God horen en dan z'n ideeën aan de rest van de club zien te verkopen: enter strategisch plan), onze traditionele vrienden doen veel meer hun best om vanaf het vertrek de gemeenschap (of kerk) erbij te betrekken en leggen meer de nadruk op het luisteren naar God (en geven konkrete voorbeelden over hoe je dat dan doet).
Het is grappig om te lezen hoe evangelicalen hele mooie woorden gebruiken om de oppositie te "dumpen": bereid zijn om hen (de oppositie) toe te staan om de groep te verlaten of een andere kerk te vinden waar ze God kunnen (blijven) dienen.

Wat me vooral verbaast is dat er zoveel boeken worden geschreven over zaken die men zelf ook wel kan bedenken als men zijn/haar gezonde verstand zou gebruiken. En toch worden deze boeken massaal gekocht.
Betekent dit dat we het vermogen om ons gezonde verstand te gebruiken kwijt zijn geraakt; dat we zelfs onze eigen aardappels niet meer willen en kunnen schillen? Dat kan toch niet waar zijn!
Tragisch genoeg is het denk ik waar dat we ons dat vermogen hebben laten afnemen. Een groeiend aantal aardbewoners in de Westerse wereld heeft een "Lifecoach" of een "Financial Coach" of zelfs een "Personal Trainer". Ze zijn in de leugen gaan geloven dat het leven zo complex is geworden dat alleen 'experts' ons nog wegwijs kunnen maken.
Advies vragen aan deskundigen is natuurlijk een prima zaak maar je moet toch ook gewoon je huiswerk doen? Het is toch gewoon luiheid om meteen een handboek te kopen waarin je aan de hand van lijsten en schema's het leven keurig af kunt vinken.
Als dan alles groen is aangevinkt en het nog steeds niet werkt, breng je het boek terug.
En dan?
Dan koop je een nieuwer boek met waarin ook de laatste bevindingen en inzichten zijn verwerkt.
Succes verzekerd!

*
Leading Congregational Change, Jim Herrington et al.
Transitioning, Don Southerland
Holy Conversations, Rendle & Mann

Bespreekbaar maken

Sanne en Henri verwoorden in hun reactie op de vorige drie blogs gevoelens en vragen die door velen gedeeld worden maar te weinig uitgesproken.
Ik vond de reactie van Sanne wel raak: "Zo zei ik -op de bijbelstudie, nadat men voor de achtste keer hetzelfde bad- niets. Ik hield stijf mijn mond dicht en dacht bij mijzelf, God is toch niet dom of zo"?

Veelheid van woorden en stemverheffing; het zijn twee zaken waar Jezus voor waarschuwt (waarschijnlijk zou Hij er vandaag "nodeloze herhalingen van overwegend luchtige niemendalletjes" aan toevoegen) en vervolgens geeft Hij, op de vraag van Zijn discipelen hoe het dan wel moet, het "Onze Vader" als gebed om te bidden.
Er zijn talloze boeken en studies over dit onderwerp verschenen waarin het "Onze Vader" als model, als matrix, als richtlijn, als principe, als blauwdruk en als wat dan ook wordt uitgelegd. Allemaal goed en wel, maar hoe zit het met de schoonheid en de eenvoud van het gebed als gebed op zich?
Zo kort kan toch nooit goed zijn?

Ons chronische gebrek aan "community" leidt ertoe dat mensen het gebed gaan gebruiken om hun verhalen aan elkaar te vertellen, "Heer, U weet hoe ik de afgelopen week bij de Aldi rondliep en die en die tegenkwam die ik al zo lang niet had gezien. Heer, U weet, en ik ook) dat dat vast geen toeval was maar dat U daar een plan mee had. En U weet Heer, dat ik bij mezelf dacht..".

Ja, ik weet het, ik chargeer enigzins. Maar geef me een beetje ruimte hier. Bidstonden zijn momenten en plaatsen waar mensen die nooit de microfoon of podium krijgen, zendtijd hebben. Ongestoord! Zonder onderbroken te worden zeggen en bidden zonder je zorgen te maken over interrupties en discussies. Fantastisch toch.
En het gebeurt overal. In OM, in al onze kerken, tijden de diensten en noem maar op. Misschien niet bij YfC? Of de Navigators? Of JmeO?
Deemoedig ondergaan we het. En zeggen "Amen".

Het gebrek aan "begeestering" hangt samen met het gebrek aan community. Omdat er te weinig gelegenheden zijn om onze verhalen te vertellen en we nog zo vol met onszelf en onze perikelen zitten, is het gewoon moeilijk om naar de Geest te luisteren, laat staan de Geest de ruimte geven om samen met ons tot een diep "zuchten" te komen.
Maar als die begeestering er is, zijn onze gebeden gevuld met emotie, passie en betrokkenheid die uitnodigen tot participatie van alle aanwezigen en leiden tot een volmondig "amen".

Piet en Johan

Onze meest recente nieuwsbrief

Piet en Johan zijn zojuist vrijgelaten nadat ze verantwoording aan de geestelijke leiders van het volk hadden afgelegd over hun bewering dat Jezus uit de dood was opgestaan. Die bewering was kracht bijgezet door een spectaculaire genezing. De genezene was het levende bewijs van die opstandingskracht. De leiders drukken Piet en Johan op het hart om niet meer over die opstanding te praten en verbieden ze om nog langer de mensen te onderwijzen (ze waren er namelijk niet voor opgeleid).
Dat laten Piet en Johan echt niet gelaten over zich heenkomen en ze vertellen de leiders dat het voor hen onmogelijk is om te zwijgen over wat ze gezien en gehoord hebben.
Onder andere onder druk van het volk (de duizenden die buiten God stonden te prijzen) moeten ze Piet en Johan laten gaan.
Nu het vervolg.

Het eerste dat Piet en Johan doen is hun vrienden opzoeken en brengen verslag uit van wat er zich heeft voorgevallen.
AD 2008 zouden we nu het volgende doen:
- Iemand vat in een aantal bulletpoints samen wat de gebeds en dankpunten zijn.
- Er wordt in kleine groepjes voor gebeden.

Wat we lezen is iets anders:
De vrienden roepen als uit een mond tot God! Ze reageren vanuit het hart en vanuit hun kennis van het Woord. Wat me verbaast is dat ze de situatie weten te verbinden met het grotere verhaal van God en blijven in hun reactie heel dicht bij dat Woord. Ze gaan letterlijk Gods woorden bidden.
Emotie, passie en verbondenheid met Gods plan komen samen in hun gebed.

Wij stellen nogal prijs op onze "vrije gebeden". Maar een "geleerd" gebed heeft zoveel (zeggings)kracht!
Hieronder een van de mooiste gebeden die ik in de Bijbel ben tegengekomen.
Het betreft Joop, die na 72 uur in het binnenste van een vis het volgende bidt:

‘Toen ik in het nauw zat,
riep ik tot u, Heer,
en u hebt mij antwoord gegeven;
uit het dodenrijk riep ik om hulp,
en u hebt naar mij geluisterd.
U had mij in het diepst van de zee gegooid,
van alle kanten was ik omgeven door water;
woest sloegen uw golven over mij heen.
Toen dacht ik: Ik ben verstoten,
u wilt me niet meer zien.
Zal ik ooit nog uw heilige tempel terugzien?
Het water kwam tot aan mijn lippen,
de oceaan omgaf mij;
zeewier hing in slierten om mijn hoofd.
Ik zonk naar de bodem van de zee,
ik daalde af naar het dodenrijk,
dat mij voor altijd zou insluiten.
Maar u trok mij levend uit de afgrond,
u, Heer, mijn God!
Toen ik bijna was bezweken,
dacht ik, Heer, aan u;
tot u heb ik gebeden,
tot u, in uw heilige tempel.
Wie afgoden vereren,
goden die niet kunnen helpen,
laten u in de steek, trouwe God!
Maar ik zal u uit dankbaarheid offers brengen;
ik zal mijn beloften nakomen,
u, Heer, hebt mij gered!’

Ook dit is een gebed waar emotie, passie en kennis van het grotere verhaal samenkomen. Op deze reactie (op de omstandigheden) volgt dan Gods actie. Net zoals bij de vrienden van Piet en Johan.

Een van de mooiste dingen over het gebed vind is dat we een God hebben die hoort. Alles. En van iedereen. Het is vervolgens van belang dat we onze ogen goed openhouden zodat we Gods reactie daarop zien.

Hoe dan wel?

Op mijn vorige blog enkele van mijn observaties beschreven ten aanzien van de manier waarop we over het algemeen met elkaar bidden.
Ja, het is waar dat ik al eerder over gebed heb geblogged en ja, het is waar dat het voor mijn een "work in progress" is.
Wat ik me voorstel is dit:
We delen zaken met elkaar (in een groep) zoals aangegeven onder mijn eerste punt in het vorige blog. Vervolgens zouden een of twee kunnen bidden/danken dat de Heer heeft meegeluisterd en reageren inhoudelijk op de informatie die is gedeeld. vervolgens gaan we koffie of thee drinken en luisteren naar elkaars verhalen.
Ik weet nog goed dat we in onze gemeentebidstond tijd in gingen plannen om naar elkaar te luisterten en voor elkaar te bidden. Sommigen voelden zich daar best wel ongemakkelijk bij. We moeten toch voor de wereld bidden. En natuurlijk voor de zendelingen (want die zouden meer moeilijkheden hebben en dus het gebed harder nodig hebben).
Ondertussen gaan we kompleet voorbij aan het feit dat we allemaal gebroken mensen zijn in een gebroken wereld en deel van een onvolmaakte kerk. Gelukkig zie ik dat gelovigen steeds meer geneigd zijn om te erkennen dat het niet altijd goed (definieer goed!) met ze gaat en ze de bemoediging, vermaning en troost van hun medegelovigen goed kunnen gebruiken.
Nee, was de gedachte, we moeten onze eigen nood negeren; sterk zijn. De ander heeft ons meer nodig dan wij de ander.

Dan zou ik graag een goed stuk onderwijs gekoppeld willen zien aan bidstonden en gebedsavonden.

Vervolgens denk ik dat er meters gemaakt kunnen worden in het bijstellen van onze filosofie over gebed. Wanneer wordt een dialooog tussen twee mensen een gebed? Meestal als we de dialooog afronden met de woorden, "zullen we ervoor bidden"?
De Heer is in onze gesprekken en in een goed gesprek is er niet alleen de afstemming op elkaar maar ook een voortdurende afstemming op de Heer.
Ik las pas het voorbeeld van de directeur van een bijbelschool die, als je met hem in gesprek was, voortdurende de Heer bij dat gesprek betrok, alsof Hij daadwerkelijk in de kamer aanwezig was en deel had aan de dialoog.
Als we dat laatste gaan zien en beleven, verandert er van alles. Een "tijd van gebed" wordt een leven van gebed. Elke ademteug is een dankbaar inademen van Het Leven en elke uitademing is een dankzegging en lofprijs.

Nog steeds vers van de pers; onze nieuwsbrief met daarin het verhaal achter de aanstaande veranderingen! Klik hier

Na de verwarmingsinstallatie nog twee keer te hebben geleegd en gevuld (een keer om de aanvoer en de retour te verwisslen en een tweede keer om een lekkende koppeling een extra draai te geven) beschouw ik mezelf nu als een ervaren verwarmingsinstallatie-vuller en -onluchter. het werkt allemaal naar behoren.
Vandaag de jaarlijkse "rondom kerst" sluiting met het OM team gevierd. Er werd weer wat afgebeden. Hoe gaat dat in het algemeen?

1. Iemand vertelt zijn of haar verhaal en noemt gebeds- en dankpunten.
2. Er komt een samenvatting van de genoemde punten.
3. In groepjes gaan we nu formeel en officieel de reeds twee maal eerder genoemde punten doorbidden. De meeste collega's doen daabij hun ogen dicht en vouwen hun handen.
De vraag die in dit soort settings bij me opborrelt is of de Heer het de eerste keer al hoort of dat Hij pas gaat luisteren als we de meer officiele gebedshouding aannemen en onze gebeden kracht bijzetten door met regelmaat de woorden "Ja Heer, we willen U echt bidden" er tussen te voegen. Meenden we het vlak daarvoor niet echt?


Ben ik de enige als ik denk en zeg dat er iets in dit verhaal niet klopt.

De rest van de dag rijdend, stilstaand, wachtend voor de deur bij McDonalds in Lelystad, en vervogens weer rijdend, deels file en weer rijdend door gebracht. Netto vijf en een half uur met het team doorgebracht. Bruto elf uur en drie kwartier.

Jan de klusseman

Vers van de pers; onze nieuwsbrief met daarin het verhaal achter de aanstaande veranderingen! Klik hier

Vandaag een klusdag. Een extra radiator gemonteerd in de huiskamer. De leidingen lopen door de kelder (deels kruip) en na een langdurige observatie van de installatie besloot ik dat ik wist hoe het zat en ben aan de slag gegaan met de montage.
Het werkt! En het ziet er zeer professioneel uit. Zonder knelfittingen en -bochten maar vooral met buigijzer gefabriceerde bochten. Iedereen trots op mij.
Er is nu echter een maar. De observatie was goed, de uitwerking wat minder. Blijken de aanvoer en retour toch omgewisseld!
Kan ik de installatie weer leeg laten lopen en moet er helaas toch een knelbocht en koppelstuk gebruikt worden. Dat is estetisch wat minder maar ja.