04 mei 2011

Geen droge draad

Het zou zomaar eens de heetste dag kunnen zijn van deze week. Om zeven uur kwam ik terug van een lange wandeling en heb geen droge draad meer aan mijn lijf. Gaan we in Nederland naar binnen op op te warmen, hier ga je naar binnen om af te koelen.
Dag drie van de Clinic begint over anderhalf uur. Dit is de "zwaarste" clinic sinds we er jaren gelden mee zijn begonnen. Dat heeft maar weinig te maken met de groep. Het is vooral die betegelde 100 vierkante meter met glas aan drie zijden en geen airco. De ventilatoren staan op maximaal te horren en geluiden van buitenaf kunnen zich ongestoord mengen met de reeds aanwezige kakofonie van krekels, kikkers, karaoke en wat dies meer zij.
Het is voor iedereen een opgave om zich te kunnen concentreren. Alles aan de accommodatie is perfect, slechts de verdraaide samenkomsthal is een constructiefout. We zullen het er mee moeten doen. Gisteren getracht om een enkele sessie in de bieb te doen maar dat was geen onverdeeld succes. Het bijna op elkaar zitten vanwege de beperkte ruimte doet de temperatuur nog eens extra omhoog klimmen.
Los hiervan is het allemaal prima.
Hoor mij nu toch eens klagen terwijl ik daar niet al teveel redenen toe heb. Ik wilde het toch even noemen.
De Heer is goed en opnieuw raak ik deze week overtuigd van het belang om veel bewuster te investeren in de groei en ontwikkeling van anderen. Het is Gods ontwerp voor ons dat we met elkaar en van elkaar leren.

Hieronder een selectie van de oogst van deze morgen.








03 mei 2011

Suiker voor de doden

Je ziet ze overal; altaren waar mensen wierook branden en etenswaren en drank voor de doden offeren. Ik probeer me te verplaatsen in dat wereldbeeld en het lukt me niet. Wij zouden het zonde van de tijd en middelen vinden. In het Westen offeren we liever aan de levenden, met name onszelf. Een glaasje prik voor de doden? Schenk voor mij nog een neut in, Henk.
En Henk schenkt wel, want het betekent leven, een toekomst voor zichzelf.
De doden vereren? Dood is toch dood en een glaasje ranja veranderd daar niets aan.
Maar we zien het overal. Mensen die zich vastklampen aan strohalmen die hopelijk tot in het hiernamaals reiken.
Maar wat is waar? Wie heeft er gelijk? De opgestane Heer en Zijn Geest getuigen van een werkelijkheid die zijn weerga niet kent.
Genade is ongrijpbaar; kun je niet zichtbaar maken dan alleen door het werk van Zjjn Geest in en door ons. Het is meer dan een verhaal. Het is Leven!


02 mei 2011

Thailand, 23.15. Alles voor jezelf?

De eerste dag van de clinic zit erop. Ondanks de warmte, het lawaai van de vele ventilators die de warme, drukkende lucht in beweging brengen en de illusie van verkoeling brengen, de grote zaal die rondom betegeld is en elk geluidje talloze malen versterkt, echter onvoldoende om een stem zonder enige stemverheffing verstaanbaar te maken, hebben we het eind van de dag gehaald zonder ook maar een van de deelnemers te zien wegvluchten naar hun verkoelende kamers die wel airconditioning hebben.
Het is een groot voorrecht om te werken aan een basis die ertoe leidt dat de deelnemers bewuster, gerichter en doelmatiger gaan investeren in de levens van anderen. Iedereen die in gesprek is met een ander is altijd bezig met het beïnvloeden van die ander. Als je nu dat proces van beïnvloeding bewuster wil gebruiken, waar moet je dan op letten? Naast de basisbeginselen zoals luisteren, het stellen van goede vragen, het creëren van "rapport," gaat het ook om het herkennen van de stappen in het proces, het begrijpen van de verschillende leerstijlen en temperamenten maar vooral het ontwikkelen van een gereedschapskist. Het juiste gereedschap voor de juiste situatie is van groot belang. Als je alleen een hamer hebt ga je alles namelijk als een spijker zien en behandelen.
De culturele implicaties zijn van belang. Met deelnemers uit India, Maleisië, Thailand, Nepal, de Filippijnen, Singapore, Myanmar, Engeland en Australië en de drie facilitators (bij gebrek aan een goed Nederlands woord) uit Amerika, Duitsland en Nederland moet veel ruimte worden ingebouwd voor gesprekken over culturele relevantie, verschillen en (universele) overeenkomsten en principes.
Een van de uitgangspunten is dat we in de Bijbel het principe vinden dat we geschapen zijn voor God en elkaar en dat we in ons leven niet alleen maar leren en verzamelen voor onszelf maar met de bedoeling om de levens van anderen te verrijken. Een leven dat in het teken staan van verzamelwoede dat slechts het zelf kietelt, leidt onherroepelijk tot eenzaamheid en ongeluk.

In Prediker vinden we een passage dat de spijker op z'n kop slaat: Iemand is helemaal alleen. Hij heeft zelfs geen zoon of broer, maar toch zwoegt hij almaar door en wordt zijn dorst naar rijkdom nooit gelest. Voor wie beult hij zich zo af en ontzegt hij zich de genoegens van het leven? Ook dat is enkel leegte en een trieste zaak. Je kunt beter met zijn tweeën dan alleen zijn, want – dat is zeker – samen zwoegen loont. Wanneer twee vrienden samen zijn en een van beiden valt, helpt de ander hem weer overeind, maar wie alleen is en ten val komt is beklagenswaardig, want hij heeft niemand die hem op de been helpt. (Prediker 4:8-10)

Thailand, 7 AM

Het leven begint hier vroeg. Om zes uur komt het allemaal aardig op gang. Op en om het strand wordt vis en kip op vuurtjes geroosterd en vissers komen terug met hun vangsten. Een enkeling begint de dag met een modderbad. Een moeder heeft samen met haar dochter al een vroeg zoutwaterbad genomen en is op weg naar andere verplichtingen. De eb legt de vele vissersbootjes voor uren vast, wachtend op het nieuwe tij dat weer nieuwe vangsten.
En wij? Wij gaan ontbijten en dan om negen uur beginnen met de Clinic. Ik heb er zin in.





01 mei 2011

Het leven is een pluisje

"Het leven is een pluisje. God blaast het van Zijn hand, maar wie een eeuwigheid geworsteld heeft om uit het paradijs te blijven schrikt toch, wanneer er op hem geschoten wordt" (Jan de Hartog in Hollands Glorie).
Als je dan toch naar het plafond ligt te staren kun je net zo goed aan een Nederlandse klassieker beginnen. Mijn E-reader heeft er genoeg in het geheugen zitten om jarenlang vooruit te kunnen. Een boek moet je pakken. Hollands Glorie doet dat. Maar je moet het even de tijd gunnen om dat met je te doen. Een vrije zondag met geen enkele verplichting helpt. Een balkonnetje en een lekker briesje, een aardige stoel en een mok verse koffie vullen de verdere randvoorwaarden in om tot een aangename leeservaring te komen verder in.
De deelnemers aan de Mentoring Clinic druppelen vandaag binnen en we hopen dat ze allemaal zonder verdere complicaties uit verschillende windrichtingen de Juniper Tree kunnen vinden.
Er zijn van die momenten dat een overweldigend gevoel van dankbaarheid me overvalt. Dit is zo'n moment. Ik schrijf er wel vaker over en weet dat ik hiermee in herhaling val, maar ik ben een bijzonder bevoorrecht mens.




30 april 2011

Nou, daar zijn we dan

Tien uur vliegen, vier uur rijden, een halve nacht naar het plafond staren, met een dik hoofd wakker worden; we zijn weer ergens anders dan thuis. De rest van het team is er ook dus konden we ons aan het strand, op tien meter afstand van het guesthouse Juniper Tree voorbereiden op wat komen gaat. Overmorgen begint de mentoring clinic en ik geloof dat we er klaar voor zijn. Ook al hebben we al een behoorlijk aantal clinics verzorgd, iedere keer is het opnieuw afstemmen omdat de groep steeds weer heel anders is. Dit keer hebben we slechts een handjevol westerlingen en dat heeft meteen gevolgen voor de groepsdynamiek en leerstijl.
Vandaag m'n camera maar weer eens meegenomen. Daar heb ik niet altijd zin in want je moet er echt de tijd voor nemen. Het levert dan wel weer leuke plaatjes op.
Nu gauw naar bed: M'n hoofd, m'n keel, m'n alles doet zeer. Ik wil niet naar plafond staren, ik wil gewoon slapen.



Loslopende kinderen op het terrein van Juniper Tree

Twee loslopende zusjes in vlag gedrapeerd


Twee stratenmaaksters.

28 april 2011

George Verwer snapt er niets van!

Gisteren plofte er een dikke envelop op de deurmat. Een paar keer per jaar stuurt George Verwer, de oprichten van OM me een brief met daarbij een vracht aan DVD's, artikelen en tijdschriften waarvan hij denkt dat ik ze wel kan gebruiken. Bij de stapel zat ook een artikel van zijn hand getiteld "My great burden en vision," waarin hij zijn zorg en onbegrip deelt over het feit dat er, ondanks het feit dat het Evangelie in vele talen en middels diverse media beschikbaar is, honderden miljoenen zijn (sommigen claimen dat het om een miljard mensen gaat) die deze talen spreken en toch nog nooit iets van het Evangelie hebben gezien of gelezen. Hij schrijft "It does not make sense to me. Maybe some of you who get this can help me out. (Ik snap hier niets van. Misschien dat sommigen van jullie die dit lezen me kunnen helpen begrijpen)."

Hij pleit voor meer gebed gericht op het bereiken van de onbereikten met de boodschap van redding en de financiën die nodig zijn om dit te kunnen verwezenlijken: "Een financiële doorbraak is nodig om deze beschikbare middelen in de handen te krijgen van de duizenden werkers die om deze middelen vragen. Geld is niet het belangrijkste, maar daar waar het belangrijk is, en in mijn werk is dat meestal zo, laten we het dan op de een of andere manier zien te vinden."
Hij besluit met de belofte dat hij meer van zijn tijd hieraan wil geven en doet een beroep op de lezer dat als hij of zij iemand kent die wil investeren in deze basisvorm van evangelisatie, hij graag persoonlijk in contact wil komen. Een gever heeft inmiddels besloten om iedere dollar die hieraan wordt gegeven, te verdubbelen (tot maximaal 300 duizend euro).

Ik ken George al vele jaren en dit is zeker geen bevlieging. Zijn passie en inzet om de onbereikten te bereiken met het meest elementaire evangelisatiemateriaal, is altijd zijn passie geweest en zal dat tot aan zijn dood blijven. Een inspirerend voorbeeld! Wil je de gehele brief in het Engels lezen? Mail me jan.denouden apestaart om.org


27 april 2011

Identificatie

In Nederland moet je je altijd kunnen identificeren en een paspoort of ID kaart geeft de feiten weer over hoe lang ik ben, waar en wanneer ik geboren ben en nog wat verifieerbare zaken. Los van het gegeven dat er hier mee gesjoemeld wordt, is het op zich de meest onschuldige vorm van identificatie. Als je niets te verbergen hebt blijft het verder ook onschuldig.
Gisteren schreef ik over de cultus van de persoonlijkheidstest waarvan de populariteit onder meer ligt in het gegeven dat de mens zich graag onderscheidt. Iemand die recentelijk een DISC of een Myers-Briggs test heeft gedaan is geneigd om zichzelf en de geobserveerde ander te beschrijven in een of meerder letters of een combinatie van die letters. Het doet iets met je als je plotseling weet dat je een ENFP bent en je bent er ook nog eens trots op. We identificeren ons met een bepaald type en het gevaar, zoals gisteren beschreven, is dat we er naar gaan leven; het kan zomaar een eigen leven gaan leiden.
Geestelijk is dat net zo. De fase waarin we ons bevinden kan zomaar onze identificatie worden.
Studies, trainingen, het behoren bij een bepaalde groep met een uniek accent op een stukje leer; voordat je het weet zit je in een wij-zij denken: je hebt iets ontdekt dat je (geestelijk) leven verrijkt en begrijpt niet dat andere dan nog (niet willen) zien. Een persoonlijke kruistocht, of missie kan het gevolg zijn.

Matrix denken: het fysieke bestaan wordt bepaald en geregeerd door onzichtbare machten. Het leven wordt hierbij gereduceerd tot geestelijke strijd. Middels vasten, gebed, het innemen en uitoefenen van je geestelijke autoriteit, het claimen van overwinningen wordt deze geestelijke strijd beïnvloed en, bij voorkeur in ons voordeel beslecht.

Fixatie en isolatie: een onderdeel van de brede Bijbelse leer wordt een stokpaardje. Eigentijdse uitingen hiervan zijn aanbidding, Israël, Joodse feesten, de doop, de doop met/in de Heilige Geest, heiliging, zending, de vijfvoudige apostolische bediening enz..

Op zich zijn dit stuk voor stuk belangrijke zaken en verdienen de aandacht van de kerk. Echter, op het moment dat een of meer van deze zaken prominent in het oog vallen op mijn ID kaart, ben ik de clou kwijtgeraakt.

Gisteren in "uitgesproken" die domme dominee uit Amerika die vindt dat de christenen het niet meer helder zien omdat ze zich niet achter zijn Koranverbranding scharen. In zijn tot bijna eenmansactie gereduceerde actie zou je bijna medelijden met de man krijgen, ware het niet dat zijn oordeel over al die christenen irritatie en boosheid oproept. Wat een arrogantie!
Het krijgt iets lacherigs als je iemand zo gefixeerd ziet op een zaak en niet meer in staat lijkt om zaken in een gezondere en bredere context te zien. Maar het lachen ontgaat je als je beseft dat zijn actie zoveel haat en tegenstand opwekt dat al velen het leven hebben gelaten. Een typisch voorbeeld van aanstoot geven; iets waartoe de Heer ons nergens in zijn Woord roept.
Morgen vertrek ik naar Thailand. Ik vraag me af wat mensen te zien krijgen als ik mij ID kaart trek. Zien ze door de feiten heen dat mijn leven bepaald wordt door Christus? Daar streef ik naar.
Mij kan verweten worden dat ik geen standpunt inneem; geen kleur beken als het om een van bovengenoemde zaken gaat.
Afgelopen zondag sprak een gebrekkig Nederlands sprekende broeder me aan na de dienst waarin ik sprak. Of ik wel gedoopt was met de Heilige Geest en in tongen sprak. Mijn antwoord op deze vragen bepaalt of de broeder me zal respecteren of voor me gaat bidden. Het liefst zie ik beide. Ik dacht toch echt dat het een uitgestorven ras was maar blijkbaar zijn ze er nog. Het jammere is dat we het niet over Christus konden hebben omdat we in een nevenverschijnsel bleven steken. Overigens zal ik zo'n directe vraag nooit met ja of nee beantwoorden maar altijd met een wedervraag. Ik laat me liever niet in een hokje stoppen Hoewel ik ook in een unieke fase zit: die van de theologie van de kaplaarzen in de klei. Mij mag blindheid worden verweten in mijn verlangen om op Hem alleen te zien. Daar zal ik dan mee moeten leven. Graag zelfs

26 april 2011

De cultus van de persoonlijkheidstest

"Wat is toch de mens dat u om hem geeft,
wat betekent het dat u voor hem zorgt?
U hebt hem weinig minder dan een god gemaakt,
hem met glorie en eer gekroond. (Psalm 8:5-6)

Een wat "ouder" (2004) boek gelezen. Maar nog zeer de moeite waard.
Annie Murphy Paul publiceerde in 2004 een onderzoek naar de zin en onzin van de persoonlijkheidstest. De voormalige senior editor van Psychology Today veegt er de vloer mee aan! En dat is wel eens lekker in een wereld waarin iedereen op zoek lijkt te zijn naar hulpmiddelen die iets definitiefs over hen kunnen zeggen.
Ze gaat in op de flinterdunne wetenschappelijke basis van dergelijke tests en stelt dat het niet veel anders is dan een product dat mensen willen hebben en er daarom dan ook duizenden aanbieders zijn die je tegen betaling een paar vragen laten beantwoorden en op basis daarvan een profielschets produceren. Het "schedellezen," dat decennia lang de boventoon voerde in wetenschappelijk onderzoek en de duiding van de mens, is allang lang en breed naar het rijk der fabelen verwezen maar verfijndere vormen die ogenschijnlijk wetenschappelijker aandoen hebben hun intrede gedaan, zodat we niet zonder hoeven te zitten.
"Een van de meest verraderlijke gevolgen van de persoonlijkheidstest is de invloed die het heeft op hoe we elkaar begrijpen - kinderen, collega's, medeburgers - en onszelf. De tests vervangen een verkreukeld menselijk wezen voor een gladde abstractie, een individu van vlees en bloed in een steriel idee. Zonder twijfel zijn deze standaard formulieren makkelijker te begrijpen (en, niet geheel toevallig, te manipuleren) dan echte mensen. Uiteindelijk resulteert het in een verminderde erkenning van en waardering voor andermans volledige mens-zijn en belemmert de groei in het ontdekken en bewustzijn van het zelf."
Het gebruik van populaire versies als "ijsbreker" in groepsdynamica wordt door Paul sterk afgeraden omdat het ogenschijnlijke definitieve oordeel dat de test velt, de neiging heeft om een eigen leven te gaan leiden.
Het zeer toegankelijke en uiterst goed gedocumenteerde boek is de moeite van het lezen waard. Het zou verplichte kost moeten zijn voor iedereen die zich professioneel of voor de lol met het afnemen van persoonlijkheidstests bezig houdt.


Annie Murphy Paul, The Cult of Personality Testing (New York: Free Press, 2004)

25 april 2011

Bezorgdheid, Conflicten, Single

Deze drie woorden vormen de top drie van de meest beluisterde preken op de Brandaris website.
Je hoeft geen wetenschapper te zijn om de "waarom" vraag te beantwoorden. Hoe dichter het onderwerp bij de werkelijkheid staat, hoe groter de interesse. We staan immers altijd wel open voor tips en ideeën hoe we om moeten gaan met zaken die we dagelijks tegenkomen en ons leven voor een belangrijk deel bepalen.
Hoe abstracter de titel, hoe kleiner het aantal 'hits.'
Woorden doen wat met mensen. Mijn blog met de titel "rein, onrein en geitenwollen sokken" van 31 maart 2010, heeft tot nu toe de meeste hits gehad. Dat heeft weinig met mijn blog te maken maar meer met het feit dat er nogal wat Nederlanders zijn die geitenwollen sokken googelen en dan o.a. een verwijzing naar voornoemde blog aantreffen. Het relatief geringe aantal regels met "geitenwollen sokken" (nog net geen vijftig duizend) maakt de kans dat mensen op deze blog terechtkomen aardig groot. De kans dat mensen via "Jezus" (bijna 10 miljoen regels) of "Jesus" (een half miljard regels) binnenkomen is aanzienlijk kleiner. "Seks" (213 miljoen regels) of "sex" (anderhalf miljard regels) in je onderwerp vermelden maakt de kans dat men op jouw blog terechtkomt vrijwel nihil.
"Bezorgdheid" levert weer tien keer meer regels op dan "geitenwollen sokken." "Single" daarentegen levert weer meer hits op dan "sex:" 1,8 miljard regels! En zo kunnen we nog wel even doorgaan.
Het is nu maandag, tweede Paasdag. Deze blog zal door niet al teveel mensen worden gelezen. Doordeweekse werkdagen zijn het best omdat de meeste mensen dit soort blogs lezen als ze op hun werk zijn. Als je echt iets te melden hebt moet je dat op dinsdagmorgen doen en zorgen dat de blog voor negen uur gepost is. Maar dat is pas morgen.
Overigens, deze blog is geschreven op zaterdag de 23ste en wordt door mij zo ingesteld dat deze op maandag om 05.36 wordt vrijgegeven.
Is er nu nog een moraal aan dit verhaal?
Ja! Vindt datgene wat de mens het meest bezighoudt en doe die mens een aanbod dat hij maar moeilijk kan weerstaan. Daar ligt je grootste kans om je te verrijken aan de vraag van de ander. Het grote probleem is dat er maar zo bar weinig oplossingen zijn en de concrete vraag beantwoord wordt met veel gebakken lucht.
Geitenwollen sokken worden helemaal niet van geitenwol gemaakt maar gewoon van schapenwol! Of het moet van de angorageit zijn (mohair). Maar dat is iets te duur voor de gemiddelde geitenwollensokker-belangstellende of -drager.

Daarom ook dat, bij nadere beschouwing, Jezus, hoewel Hij nogal wat hits krijgt in de virtuele wereld, toch massaal wordt afgewezen. Hoewel dat wat Hij aanbiedt helemaal gratis is, vindt de overgrote meerderheid dat nog veel te duur. Het verkrijgen van het Ware Leven is zo onlosmakelijk met het sterven aan jezelf verweven dat de prijs van dat sterven voor de meesten te zwaar weegt in het licht van dat Leven. Dat is toch eeuwig zonde?

Misschien is het beter om het niet langer over God te hebben. Geeft alleen maar gedoe.

Mijn werk is nogal verweven met het gebruik van het woord God. Een zendingsorganisatie houdt zich immers bezig met de export, uitleggingen, ...