Nederlanders, Gebak en Christologie

Gisteren alle Nederlanders meegenomen voor koffie en gebak. Daar zijn ze altijd wel voor te porren. In het restaurant voelden ze al nattigheid en we werden naar een stil hoekje geleid waar we het minst kwaad konden.

Maar ook dan presteren Nederlanders het om ongelooflijk veel geluid te produceren.

Het gebak gaf daar ook wel aanleiding toe. Porties zijn komplete maaltijden en waar het precies van gemaakt is, is onduidelijk. Mijn "Carrot cake" kreeg een 10 voor houdbaarheid (ik denk dat het onbeperkt houdbaar gebak is) en een klein zesje voor smaak dat ik bij nader inzien naar beneden moet bijstellen: een klein viertje.

Maar goed, het was gezellig.

Mezelf gedwongen om m'n huiswerk te doen. Ik heb m'n paper niet afgekregen maar ben ruim over de helft.

Dan kan ik vervolgens van missiologie naar christologie. Voor velen is het niet genoeg dat Christus voor onze zonden leed en stierf waardoor we in staat zijn om weer met God te leven. Nee, elk moment en elk onderdeel van Zijn leven en werk is van het allergrootste belang, wordt onder een microscoop gelegd en is van belang. Daardoor krijg je hoofdstukken zoals;  "The invocation in the fourth utterance from the cross" met daaraan gekoppelde woordspelletjes. Jesus' "My God, My God, why hast thou forsaken me" was a cry of distress but not of distrust.

Niet het grote verhaal staat dan nog langer centraal. De onderdelen van het verhaal krijgen zoveel aandacht dat dit dan weer ten koste gaat van dat grote verhaal.

Zo kan het gebeuren dat iemand botweg te horen krijgt dat de miskraam een straf van God was omdat de jongedame in kwestie niet getrouwd was. Dat soort dingen maakt de kerk echt een stuk aantrekkelijker... Daar waar de kerk er juist zou moeten zijn om zich te ontfermen over hen die worstelen met het leven, zonde, zichzelf en God, heeft de kerk juist een reputatie van natrappen. 

Gelukkig zijn er ook veel lichtende voorbeelden van kerken en gelovigen die zich laten inspireren en vullen door de liefde en ontferming van God. Het oordeel is aan God. Het is aan ons om lief te hebbenen goed te doen.

Eitje leggen en wegwezen. Heeft het zin?

Ik heb me lange tijd afgevraagd of het her en der spreken, waarbij ik vaak maar een keer ergens ben, wel zo zinvol is. Of de vluchtige ontmoetingen en korte gesprekjes met mensen in restaurants, na bijeenkomsten en in wandelgangen, wel de moeite waard zijn.
Gisteren stond ik opnieuw verbaasd over wat mensen zich herinneren uit toespraakjes of gesprekken die twee, zes, tien of mog meer jaren geleden plaatsvonden en hoe dat de koers van hun leven volkomen veranderde. Dat bemoedigt mij enorm!

Een dierenarts herinnerde me aan ons gesprek in 2002 in een restaurant waar ik m'n eerste kangoeroe biefstuk at. Ik herinnerde me de biefstuk en het rode haar van de dierenarts. Mijn conclusie na ons gesprek was: "Ik adviseer je om naar Zuid Afrika te gaan. Verspil geen tijd met het 'er over' bidden. Doe het gewoon". Hij vertelde me dat hij dat advies letterlijk had opgevolgd en dat hij na de training in Zuid Afika naar Azie is gegaan om de boodschap van hoop en leven uit te dragen.

Vanmorgen gesproken met Ben. Twintig jaar en nog een jaar te gaan op de Doulos. Wat is zijn volgende stap? Ergens op deze planeet met jongeren gaan werken die geen hoop meer hebben of terug naar Zuid Afrika om te gaan studeren. Wat is wijsheid? Kan het niet allebei tegelijk? Studeren wordt steeds makkelijker gemaakt. Ga voor de combinatie. Leren en tegelijk midden in de wereld jongeren bereiken met het Goede Nieuws van het Koninkrijk van God.

Vanavond trakteer ik alle Nederlanders op koffie met gebak. Ergens in de stad. Weet nog niet waar.

Vandaag vrij. Ik hoop het boek "Edinburgh to Salvador; twentieth century ecumenical missiology" uit te lezen en m'n verslag af te krijgen.

De zondag

Zeventien teams leuken vandaag de diensten in zeventien verschillende kerken op. Vrijwel al die kerken krijgen een 'zendingsgetuigenis' te horen, waarmee een traditie in ere wordt gehouden die is ingezet door de piëtisten* in de 17e en 18e eeuw.
De protestantse zendingsbeweging is buiten de toenmalige kerkstructuren en denominaties ontstaan; de ware kerk is onzichtbaar en de eenheid van de gelovigen gaat dwars door kerkmuren heen en geldt allen die zich 'gewassen weten door het bloed". Deze beweging legde en legt de nadruk op de individuele bekering.

Zonder het te beseffen bevestigt het gemiddelde zendingsgetuigenis de scheiding tussen de geïnstitutionaliseerde kerk en de zendingsorganisatie.
Ondanks de inspanningen van organisaties en kerken om te integereren of het gat te dichten blijft het zendingsgebeuren toch nog heel veel een kwestie van "wij" en "zij". "Wij" leven uit geloof en "zij" hebben en gewone baan. Een bijbelse basis kan hiervoor niet worden gevonden.

Gisteren werd ik aangesproken door een iemand die me herinnerde aan iets wat hem altijd bij was gebleven uit een toespraak die ik hield op de universiteit van Mebourne in 2002.
Ik blijk te hebben gezegd dat het onmogelijk is om het zendingsveld op te gaan (Het zendingsveld op gaan hoort ook bij deze Piëtistische erfenis; "de Heer leidde me naar het zendingsveld"). Technisch en Bijbels gezien is het onmogelijk om naar het zendingsveld te gaan omdat je daarmee indirect zegt dat de plek waar je nu bent, dat niet is. En dat kan dus helemaal niet. Jezus zegt dat de akker de wereld is en niet een paar stukjes van die wereld.
Het degradeert onbewust degenen die die roeping of leiding niet hebben tot een soort van tweederangs burgers die hun tijd uitzitten op aardappelveld, fabriek, kantoor of anderszins.

Hoe kunnen we ooit de miljoenen gelovigen mobiliseren als we de tweedeling in stand houden?
Niet dus.
Tenzij we oprecht en eerlijk langszij de kerk komen, haar respecteren, waarderen, toerusten en bemoedigent om dat te zijn waartoe God haar heeft geroepen: Zijn spreekbuis naar de wereld toe.

* In 1675 publiceerde Phlipp Jacob Spener zijn Pia desideria of Ernstige Wensen voor een Hervorming van de Ware Evangelische Kerk. In deze publicatie deed hij zes voorstellen om de Kerk te hervormen:
1. de ernstige en grondige studie van de Bijbel in particuliere bijeenkomsten, de ecclesiolae in ecclesia (letterlijk: kerkjes in de kerk)
2. iedere christen heeft een ambt, een taak in de kerk ("algemeen priesterschap der gelovigen")
3. de kennis van christendom moet in de praktijk worden toegepast
4. heterodoxen en ongelovigen moeten niet worden bestreden door bittere aanvallen of uitleg van de ware leer, maar door hen sympathiek en vriendelijk te behandelen
5. in de theologische opleiding aan de universiteiten, moet meer aandacht besteed worden aan de praktijk van het godsdienstige leven
6. de prediking moet praktisch en minder dogmatisch zijn

Onder andere vanuit deze hervormingen (Nadere Reformatie) ontstond de moderne zendingsbeweging.
Kritiek hierop betreft vooral het verwijt, dat de gelovigen zich te zeer terugtrekken in zichzelf om zich op hun persoonlijke heil te concentreren en daardoor geen maatschappelijke verantwoordelijkheid meer op zich zouden nemen.

Beelden

Vanmorgen de bemanning en opvarenden toegesproken in een overdenking van 45 minuten. Ik was na 40 minuten al klaar! Gesproken over het belang van beelden in de context van geestelijke groei en het "aandoen van de nieuwe mens (natuur)". Als zeven of achtjarig jongetje was mij een nieuwe fiets in het vooruitzicht gesteld. Ik herinner me hoe wekenlang mijn gedachten maar door een ding werden beheerst: de nieuwe fiets. Alle andere dingen in en van het leven waren niet langer belangrijk en enkele slapeloze nachten waren het gevolg.

Hoe groei ik geestelijk? Hoe leer ik het kwade en de oude natuur overwinnen? Door mezelf een helder en levend beeld van Christus voor te houden. Dat beeld moet ik wel ontwikkelen en vormen en daarom is de Bijbel van groot belang. Beelden zeggen vaak meer dan een verhaal.

Vandaag wat beelden Het is druk aan boord. Enkele duizenden Aussie's bezoeken vandaag het schip en staan in de rij om aan boord te kunnen. De beelden tonen de gezichten van aan aantal van die bezoekers.

Vanmorgen ben ik naar de botanische tuin gelopen. Het voorjaar begint hier en het duurt nog even voordat de hele zooi in bloei staat. Maar er is toch al bloei te vinden. Ook daarvan heb ik een paar plaatjes in de blog geplakt.

Een uur per dag

Dat zeggen wetenschappers. Voor elk uur tijdsverschil heeft het lichaam een dag nodig om zich aan te passen.
Vanmorgen voor het eerst wezen hardlopen. Dat kan hier leuk. Langs de immens grote baai aan de ene kant en de botanische tuin aan de andere kant in westelijke richting. Als je even doorloopt kom je uiteindelijk in Perth uit (3419 kilometer). Ik ben na drie kilometer omgekeerd.

Maar er is meer. Ik krijg energie en enthousiasme terug. Vanmorgen voelde ik me alsof ik uit een lange winterslaap wakker begin te worden.

De Doulos vaart nog twee jaar. De nieuwe werkers die afgelopen zondag aan boord kwamen zijn de laatste lichting die twee jaar op het schip zullen vol maken. Het schip voldoet niet langer aan de maritieme en veiligheidseisen en zal uiteindelijk geen toestemming meer krijgen om door de varen. Er is veel hout in het schip verwerkt en dat mag tegenwoordig niet meer. Eigenlijk is het een museumstuk. Ze is bijna honderd jaar oud! Om te voldoen aan de eisen van de nieuwe tijd en wereld moet je een nieuw schip bouwen in een oud lijf. Dat is niet zo slim.

De jongeren aan boord zijn gave lui. En bij velen is er een oprechte geestelijke honger om te leren en te veranderen. Dar is echt heel gaaf. Ik merk dat ik een ouwe sok begin te worden en dat de dingen die ik in het leven heb mogen leren in goede aarde valen. Het is bemoedigend als men om levensadvies bij je terecht kan. Niet dat ik mezelf nu zo'n expert vind maar ik heb wel drie of vier dingetjes geleerd die ik weer door kan geven.

Dagacht

Tja, een week vliegt zomaar voorbij en ik heb me niet eens verveeld! Vanmorgen de opvarenden en bemanning weer toegesproken. Het leven op het schip is druk en de paar momenten in de week dat er studies en trainingen worden aangeboden minimaal. En dan kun je ook nog besluiten om op bed te blijven liggen.
Om het maximale uit hun tijd op het schip te halen vergt van de jongeren best wel wat initiatief. Het is mogelijk om hun twee jaar vol te maken zonder echt iets te hebben geleerd. Gelukkig komt dat in de praktijk niet vaak voor omdat ze juist naar het schip komen om te leren.
Zojuist kwam een Zwitserse jongedame bij me zitten tijdens de lunch. Ze wilde graag wat advies. Tijdens haar verblijf is haar thuiskerk op niet zo'n fijne wijze uit elkaar gevallen. Onenigheid over muziek en mogelijke veranderingen lagen er aan ten grondslag. Je wordt er niet goed van. Wat maakt het verdorie uit? Orgel, band, gitaar, combo of helemaal niets; te kort, te lang, te hard of te zacht; waar gaat het nou helemaal over.
Het gezeik en gezever houdt niet op en de moderne westerse gelovige blijft op zoek naar de kerk die het beste bij hem en haar past. Als deze niet te vinden is begint men er zelf een. (28.000 denominaties wereldwijd!). Die droomkerk bestaat niet. We zullen het moeten doen met wat we hebben en in de buurt vinden. Als ik omringd ben met mannen en vrouwen die door Gods Geest worden gebruikt om Zijn woord tot leven te brengen en mijn hart te raken, vind ik het prima
De discussie boeit me ook steeds minder.

Ondertussen voelt mijn Zwitserse zuster zich heen en weer geslingerd. Verwarring, machteloosheid en de ongevraagde dwang die op haar rust om een keuze te maken: bij welke groep wil ik horen?

Hier aan boord zijn tientallen nationaliteiten en kerken vertegenwoordigd. Kleur en Kerk spelen geen rol. Leren met en van elkaar staat centraal. Het kan dus wel.

Gisteren was ik niet in orde. Even lekker braken luchtte op en ik voel me nu weer prima. Heb een "medical" gehad (moet ik een keer per jaar om te mogen duiken) waaruit bleek dat m'n bloeddruk wat te hoog is (140/90). Het zegt mij niets maar de doc raadt me aan om thuis een keer naar de huisarts te gaan. Doen we.

Voorzienigheid

Gisterenavond een volle bak in mijn Life Direction in vogelvlucht. Ook veel Douloids, hetgeen bemoedigend was. Willem zei vanmorgen dat er een last van hem was afgevallen. Een wat vreemde dame eiste zo'n beetje al mijn tijd op na de seminar. Begin zestig vroeg ze zich af of ze heel haar leven ongetrouwd zou moeten blijven.Ik kon haar niet helpen
Vanmorgen keken we naar een video waar een meneer een praatje hield over seks. Dat praatje zat wel goed alleen deed een uitspraak in zij introductie me denken: "Ik kan een keten van gebeurtenissen, die me hebben gebracht naar waar ik vandaag ben (succesvol!), alleen maar toeschrijven aan Gods voorzienigheid".

Ik vroeg me af of hij dit ook gezegd zou hebben als die keten van gebeurtenissen hem zouden hebben geleid tot depressie, verslaving of de bedelstaf. Dat zullen we nooit weten omdat hij dan niet op DVD zou zijn uitgebracht.

Geldt Gods voorzienigheid altijd? Volgens de Heidelbergen catechismus wel: "De almachtige en alomtegenwoordige kracht Gods, door welke Hij hemel en aarde, mitsgaders alle schepselen, gelijk als met Zijn hand nog onderhoudt, en alzo regeert, dat loof en gras, regen en droogte, vruchtbare en onvruchtbare jaren, spijze en drank, gezondheid en krankheid, rijkdom en armoede, en alle dingen, niet bij geval, maar van Zijn Vaderlijke hand ons toekomen".

We leren God pas echt kennen als we naar Jezus kijken. En als je Zijn leven en uitspraken bestudeerd kom ik toch echt niet aan een beeld van een God die zoals op het plaatje hierboven alles bestuurt en leidt. God laat geen piano's op mensen vallen. Kinderen sterven niet aan infectieziektes en ondervoeding omdat Hij dat allemaal zo bedoelt. Dat is een grove misvattingen en leugen van de duivel die het prima vindt als we ook het kwaad zien als komende van Hem.

Morgenochtend neem ik een risico. Ik laat tijdens m'n studie iemand aan het woord die helemaal niet zo'n mooi verhaal heeft. Integendeel. Het is een heel verdrietig verhaal van verlorenheid, rebellie, teleurstelling en desillusie nadat ze de Doulos zes jaar geleden verliet en in een diep, donker gat is terechtgekomen en pas nu weer een beetje licht aan het eind van de tunnel begint te zien.
Ik zal haar eens vragen of ze deze ervaringen en keten van gebeurtenissen toeschrijft aan de voorzienigheid van onze liefhebbende, hemelsevader...

Vandaag voor het eerst hoofdpijn. Gelukkig niet zo heftig maar wel heel vervelend.
Vanavond spreek ik op een conferentie voor chaplains. In Nederland zouden dat de godsdienstleraren zijn. Hier in Australie heeft het, net als in Noord Amerika, een wat bredere betekenis. Het zijn mannen en vrouwen die studenten geestelijk bijstaan.

Vandaag vertrekt onze Ellen naar Nairobi in Kenia. Ze gaat voor twee maanden met de familie Schleppi mee om Ruth te helpen met de kinderen.

Jan van de EO....

Doe je een keer mee met een programma van de EO en meteen wordt er een aantal uitspraken door de redactie van De Wereld Draait Door uitgeknipt en zonder enig verband uitgezonden met als ondertitel: Jan van de EO problemen thuis. Ik heb het zelf niet gezien maar Martha zei dat het best wel erg is wat ze ervan hebben gemaakt. En dan dat rare gedoe: "Jan van de EO". Als het een VPRO programma was geweest zou het dan "Jan van de VPRO" geweest zijn? Waarschijnlijk niet.
Dat bewijst maar eens te meer dat de Media maar wat doen. Zoals je iemand iets kunt laten zeggen wat nooit zo bedoeld is, zo kun je en wordt de Bijbel misbruikt. Zo wilde iemand mij ervan overtuigen dat God de keuze voor rechtse politiek verkeist boven lnkse aan de hand van een vers uit Jesaja. Zo kun je de Bijbel alles laten zeggen. Daarom is het zo belangrijk om altijd het grotere verhaal achter welke uitspraak dan ook te zen.

Vanavond doe ik een compacte versie van mijn Life Direction seminar, dat gewoonlijk een weekend duurt, in 75 minuten. Dat gaat nooit goedkomen juist omdat het grotere verhaal nodig is en begrepen moet worden om de kleinere verhaaltjes te kunnen plaatsen.
We zullen zien.

Melbourne

Gisteren kwamen 73 nieuwe recruten aan boord. Dat was nogal een spectacel. Voor het eerst werden ze geconfronteerd met wat voor de komende twee jaar hun huis zal zijn. De aan hen toegewezen 'grote broer of zus' ontfermden zich over de nieuwkomers en zullen hen de komende dagen wegwijs maken op en om de zes dekken van de Doulos.

Gisterenavond in Melbourne gesproken over hoe God de wereld liefheeft en alles gaf om die wereld te redden. Nu gebruikt Hij zijn kindren om die boodschap van redding, vergeving en vernieuwing uit te delen. Thuis, in de straat, op het werk en op school en waar ook ter wereld. Wij ontvangen dat nieuwe leven om het weer uit te delen. Wij geven ons leven weg zoals ook Christus dat deed. Het sterven aan het zelfleven is de vereiste om tot dat weggeven te komen. Zolang ik vast blijf houden aan mezelf is er niets te geven en ben ik mijn eigen en grootste obstakel om die liefde van God door te kunnen geven.

Opnieuw slecht en weinig geslapen. Het is 09.00 en ik zit te knikkebollen.

Ik erger me meer en meer aan het vocabulaire dat zendingswerkers zo eigen is en waarvan ik me afvraag hoe bijbels ze zijn: 'ik wilde mijn hele leven al zending doen' en 'god wilde dat ik alles opgaf en de zending in ging'. Met zending wordt dan bedoeld dat je onbetaald werk verricht voor een club die zich direct of indirect bezighoudt met de verkondiging van de liefdesboodschap van God.
Zodra iemand voor datzelfde werk betaald wordt is het geen zending meer. Te gek voor woorden eigenlijk. Niet alleen wat zending betreft maar over de gehele theologische linie worden begrippen en concepten gebruikt die gewoonweg niet bijbels zijn en tot een enorme spraakverwarring en ongezond dualisme hebben geleid. Daarover later meer.

Community

Vannacht zonder noemenswaardige onderbrekingen geslapen en na het ontbijt nog een tukkie gedaan. Volgens mij loopt m'n lijf nu redelijk synchroon met de klok.

Gisteren vooral veel gepraat naar aanleiding van m'n speech eerder die dag. De Douloids typeren zichzelf graag als een "cummunity"; een gemeenschap. Ik begon me af te vragen wat men dan verstaat onder "community". Tijdens de lunch vroeg een van mijn tafelgenoten aan 'Sandra' of zij de Doulos als een gemeenschap hap ervaart. Na eerst een enthousiast en positief antwoord op die vraag te hebben gegeven vertelde ze dat ze de namen kent van vrijwel alle opvarenden en bemanning en deze ook keurig groet. Dat laatste was haar voorbeeld van hoe ze die gemeenschap beleeft. 

Mijn definitie van gemeenschap is wat anders. Daarom kom je worden als klein, veilig en steun tegen. Toen ik haar daar over ondervroeg bleek dat ze leed aan een chronisch tekort aan gemeenschap met als gevolg dat ze met niemand door kan praten over haar diepe twijfels, haar geloofsvragen en depressies. Uiterlijk en sprankelende persoonlijkheid; innerlijk een diep bedroefde persoon met weinig uitzicht op iets moois. Ze zei letterlijk dat ze regelmatig bij zichzelf dacht: 'was ik maar dood'.

Werkelijke gemeenschap is een 'supportsysteem' voor periodes zoals deze. Maar helaas is dat maar weinig te vinden op het schip en daarbuiten.

Een ander vertelt me dat ze na haar twee jaar Doulos, God vaarwel zegde en pas nu, zes jaar later, haar gebroken leven op durft te pakken en langzaam aan haar geloof aan het hervinden is.

Deze verhalen staan niet op zichzelf. Er zijn er velen. Niet alleen op het schip maar ook al onze kerken. Aan de buitenkant opzitten en braaf pootjes geven en tegelijk innerlijk verscheurt worden door desillusie, twijfel en ongeloof.

Is daar een antwoord op?

Ik geloof van wel:

1. De kerk (de mensen die samen die kerk maken tot wat het is) moet stoppen met het stellen van belachelijke en onuitgesproken eisen en verwachtingen; Jezus kwam voor hen die verloren zijn en geen gat meer in het leven zien (ren die uitzichtloosheid ook na hun bekering vaak nog lange tijd meezeulen). 

2. De werking en kracht van de Heilige Geest

3. De dynamiek van veilige, betrouwbare kleine groepen waar men alles, maar dan ook alles kwijt kan.

Velen waren gisteren aangesproken. Het hoofd huishoudelijke dienst sprak me aan en vertelde me dat er her en der gesproken wordt over het opstarten van deze kleine groepen maar dat men blijft hangen in ideeën en dromen. Ik heb beloofd dat ik ergens in de komende twee weken samen wil komen met iedereen die behoefte heeft aan ware community.