Enschede

Deze week twee keer naar Enschede en de twee gebeurtenissen hebben niets met elkaar gemeen behalve dat het bijeenkomsten zijn waar christenen zijn en ik een praatje ga houden.

Vanavond bij de Navigators een praatje houden over leiderschap en relaties. Ik ben er best wel lang mee bezig geweest vandaag en heb weer veel te veel voorbereid. Nu wordt de grote uitdaging om dingen te schrappen. Schrappen is onvermijdelijk ook omdat er een OM team zal zijn dat een presentatie van 30 minuten verzorgd.
Zondagavond ben ik weer in Enschede maar dan om in de jeugddienst van de baptistengemeente te spreken.
Ik hoop dat ik wakker blijf op de terugweg!
Nu moet ik gauw gaan anders red ik het niet om er om 20.00 uur te zijn.

p.s. het is nu 20.50 en ik ben niet in Enschede. Tegen de klok van zes uur kon ik de wijk niet uit en waren er op de route naar Enschede drie ongevallen met zulke lange files tot gevolg dat ik er nooit om acht uur zou zijn. Het OM team moet nu doen waar ze goed in zijn: improviseren.

Alleen

Ben ik toch helemaal alleen thuis vandaag! Vanmorgen Martha naar Schiphol gebracht. Die gaat een paar dagen met een vriendin naar Dublin. Ellen heb ik eventje gezien maar die vertrok al snel ring Hoek van Holland en ik heb geen idee waar Ruben uithangt.

Ik heb m'n best gedaan om niets te doen vandaag en ben in de tuin gaan liggen lezen; "What does God know and when does He know it" van Millard J. Erickson. Het is een reactie op het Open Theisme (The current controversy over Divine Foreknowledge).
Ik ga dat verder maar niet uitlegen. Het is mateloos interessante materie en we zullen er nooit over uitgepraat of -gedacht raken. De kernvraag is of God alles heeft voorbestemd en uitgedacht of is ook voor Hem de toekomst deels onbekend omdat deze mede bepaald wordt door de acties van de mens?

Nu ga ik verder met zo weinig mogelijk doen.

O ja, gisteren kreeg ik als dank voor een ergens in Nederland geleverde prestatie de CD "Geen woord teveel" uit de Psalmen voor Nu serie. Nu behoor je een gegeven paard niet in de bek te kijken maar ik doe het toch een klein beetje. Eerst iets positiefs: een leuk en nobel streven om alle psalmen weer eens opnieuw (semi) te berijmen en van nieuwe melodieen te voorzien. De geactualiseerde vertaling van de psalmen maakt het inhoudelijk toegankelijk. En nu de kritische kantekening. Ik hou best wel van muziek maar ik denk niet dat ik hier vaak naar zal luisteren. De muziek spreekt me niet aan en veel nummers lijken toch wel heel erg veel op elkaar.
Zijn er trouwens geen betere mannenstemmen te vinden in christelijk Nederland? Er zingt een vrouw, Kinga Ban, op twee nummers de lead. Gelukkig. Daar zit passie in en is een genot om naar te luisteren. Kinga rocks!

Ik had me er zo op verheugd

Gisteravond een workshop op de opwekkingsconferentie verzorgd en vannacht in een hotel in Nunspeet overnacht. Het vooruitzicht om op zondagochtend vroeg over de Veluwe hard te lopen had me al dagen positief gestemd. Affijn, word ik vanmorgen wakker met een ernstige hoofdpijn. Balen. Zeker met twee spreekbeurten te gaan geen lekker vooruitzicht. De paracod is in dergeljike gevallen een uitkomst. Twintig minuten na inname verdwijnt de pijn naar de achtergrond, worden mijn benen licht en begin ik me licht euforisch te voelen.

Omdat ik even autoloos ben heb ik voor het weekend een auto gehuurd. Kleiner dan een Fiat Pinda bestaat denk ik niet. Op het parkeerterrein van het hotel aangekomen knalt een achteruitrijdende auto met telefonerende jongedame achter het stuur tegen me aan.
Geen noemenswaadige schade maar heb toch maar een scadeformulier ingevuld.

Zometeen naar Huizen en vervolgens door naar Bennekom. Hoop om 19.00 thuis te zijn om Martha te feliciteren met moederdag.

Surprised by Jesus

Tim Stafford heeft een boek geschreven "surprised by Jesus." In het Nederlands is het bij Medema verschenen onder de titel, "Diep onder de indruk van Jezus".
Het lijkt momenteel helemaal in om opnieuw na te denken over wat die boodschap van het Goede Nieuws, "Bekeert u, want het koninkrijk der hemelen is nabijgekomen" nu precies inhield en inhoudt.
Die boodschap verklaart het 'succes' van Jezus bediening. De Joden hadden er een helder plaatje bij. Alleen verstoorde Jezus hun plaatje wat Hem uiteindelijk Zijn leven kostte.

Stafford schrijft over de eenzijdigheid van onze interpretatie van Jezus' oorspronkelijke boodschap. We hebben deze boodschap geïndividualiseerd. Hij kwam om jou te redden. Het enige wat jij hoeft te doen is geloven. Verder hoef en kun je niets. Als je de kerk niet ziet zitten blijf je toch gewoon thuis zitten! Het juk van Jezus is zacht. Als het ook maar ergens een beetje gaat knellen kan het Zijn juk niet zijn. Zijn juk is fijn!

Dit staat in schril contrast met Zijn oproep om alles achter te laten, de kosten te berekenen, te sterven aan het eigen ik. Het volgen van Jezus kost alles!
Moeten wij de mensen aanmoedigen of juist afraden om Jezus te volgen? Aanmoedigen is prima maar dan moeten we ze wel het komplete verhaal vertellen. Geen meerdere goden meer. Niet langer voor jezelf leven. Aansluiten bij de kerk. Breken met verslavingen. Doen wat Hij deed. Je bezittingen gebruiken en inzetten om anderen te dienen.
En ga zo maar door.

Ik zou mensen afraden om Jezus aan te nemen als ze denken of hen verteld wordt dat het enige verschil tussen een christen en een niet christen is dat ze anders zijn. Als dat anders zijn niet gedefinieerd wordt of uitgedrukt wordt in een kwalitatief hoogwaardig en moreel hoogstaand leven waarin het karakter van Christus zichtbaar wordt omdat de zelfverloochening centraal staat.

Het boek is echt een aanrader. Sommige stukken zijn wat langdradig maar ook dat schijnt hip te zijn; een waarheid zo in de breedte uitrekken dat je uiteindelijk gaat gapen van weer een voorbeeld om de illustratie te illustreren.

Niet een ieder die zegt...

Was Gandhi nu wel of geen Christen? Hij heeft daar mee geworsteld. Hij was absoluut tegen de georganiseerde religie van de christenen.
Hij was een tijdje in Zuid Afrika toen deze vraag voor hem actueel was. Waarom zou ik christen worden.
De blanke Zuid Afrikanen vertelden elkaar en de wereld, met de hand op de Bijbel, dat hun blanke ras superieur was.
Gandhi werd eens gevraagd wat de christenen zouden kunnen doen om het Evangelie effectiever te verspreiden. Hij zei, zonder daar verder ook maar een seconde over na te hoeven denken:

1. Leef meer als Jezus Christus
2. Breng je godsdienst in praktijk zonder hem te verkrachten of af te zwakken
3. Leg meer de nadruk op de liefde en maak dat tot de grote kracht van uw propaganda want liefde is de centrale kracht van het christendom
4. Bestudeer de niet-christelijke godsdiensten met meer sympathie en poog er het goede in te vinden, dan zal het u gemakkelijker vallen het volk (dit was India) in vriendschap te benaderen.
   

Gandhi leefde de bergrede. Hij geloofde daar hartstochtelijk in en hij zag onder de christenen niemand die het woord van God serieus genoeg nam om overeenkomstig dat woord te leven. Zoals E. Stanley Jones in deze kontekst schreef: "Ten eerste vereerden wij Christus meer dan dat wij Hem volgden".
Ten tweede: "Wij verwerpen het christendom niet, maar wij verzwakken het; wij maken er een geloof van, dat aanvaard moet worden, of een emotie die wij moeten gevoelen of een instelling, waarbij men moet behoren, of een ceremonie, of ritus, die men moet ondergaan - alles, behalve een leven dat geleefd moet worden!" (E. Stanley Jones, Gandhi, Amsterdam, H.J. Paris, 1948, 72).

Dat was in 1948, toen de wereld nog veel christelijker was.
Nu, 60 jaar later, met onze hulpmiddelen, verklaringen, talloze boeken en geleerden die ons tot een beter leven zouden moeten leiden, doen we het nog steeds niet zoveel beter.

Steekproef

Voor mijn studie moest ik een super mini veldonderzoekje doen. Dat heb ik dus afgelopen zondag gedaan. De eerste 20 Brandarianen die na 09.15 door de deur binnenkwamen kregen een lijst met zeven vragen in te vullen over de plaats en de waardering van de preek in de zondagse dienst.

Ik dacht op deze manier een redelijk eerlijke representatie van de Brandaris te pakken te hebben. Maar dat is dus echt niet zo. Is echt 85% al langer dan vijf jaar bij de Brandaris? Is het echt zo dat 60% vijftig jaar of ouder is?
Ik zou de titel van het onderzoekje aan kunnen passen: De plaats en de waardering die 50-plussers geven aan de preek in de zondagse dienst.
Ik heb nog even overwogen om het onderzoekje opnieuw te doen. Daar zie ik echter maar van af; het moet een super mini veldonderzoekje blijven en het gaat de prof. meer om te beoordelen of ik het kan dan om de inhoud.

Maar goed, was wel lachen. Uit het onderzoekje blijkt echter wel iets interessants. 28% van deze 'die hards' besluit om wel of niet naar de dienst te komen op grond van wie er die ochtend spreekt. Als de "die hards' dat al doen vraag ik me af hoe dit een overweging is bij hen die wat losser in het Brandarisgebeuren staan. Onderzoekje doen?

Gemiste kans

Na gisteren in de Brandaris te hebben gesproken (Preek beluisteren? Klik hier) ben ik doorgereisd naar een middelgrote plaats in de Alblasserwaard om daar mijn jaarlijkse opwachting te maken.
Het was een 'speciale', een 'bijzondere', een 'zendingsdienst'. Zending is iets bijzonders geworden, een abnormaliteit.

Waar Jezus zijn discipelen een zendingsbevel gaf: 'ga', is de werkelijke bestaansreden van de kerk gereduceerd tot een met regelmaat (een keer per jaar is ook regelmatig) terugkerende bijzonderheid. De opdracht van de Heer om de wereld te veroveren met het Goede Nieuws is door de kerk naar het rariteitenkabinet verwezen.

De vijftien minuten durende presentatie over een zendingsproject was een schoolvoorbeeld van hoe het komt dat we er maar een keer per jaar over willen horen. Omdat deze zin al genoeg zegt over wat ik er van vond, laat ik verdere bespiegelingen maar achterwege. Het was een gemiste kans voor dat wat voor God van het allergrootste belang is.

Wat ik er van gebakken heb vind ik zelf maar moeilijk te beoordelen. Allereerst had ik het met het zingen al helemaal gehad. De geachte aanwezigen moesten het opnemen tegen een muur van geluid. Van enige subtiliteit was geen sprake: rammen met die hap. Aanbidden zult gij!
Ten tweede was de aankondiging dat dit een 'bijzondere' dienst was een eigen leven in mijn hoofd gaan leiden. En ik denk dat ik daar ietsepietsie te scherp iets van heb gezegd (en dan zeg ik het voorzichtig).

De dag verder doorgebracht met familie die op bezoek was ter viering van de verjaardagen van Martha en Martijn. De resterende tijd doorgebracht in E. Stanley Jones' boek "Mahatma Gandhi". Jones was een goede vriend van Gandhi en beschrijft o.a. waarom dat Gandhi zich niet wilde bekeren tot Christus. Daarover later meer.

Nogmaals hemelvaart

Vanmorgen een preekje over de hemelvaart. Ik ga in op de woorden van de engelen die de discipelen vragen waarom ze zo in de lucht staan te staren en vervolgens melden dat, zoals Jezus nu is opgenomen, Hij ook zal terugkeren.
Dat is zeg maar de laatste dia die ze van Jezus hebben. Ze zien Hem in de wolken verdwijnen.
"Vasthouden dat beeld", zeggen de engelen.

Wat staat er op mijn netvlies gegrift? Wat motiveert mij in dit leven? Naar welke dia kijk ik elke dag? Die dia bepaalt namelijk mijn keuzes in dit leven; mijn morele, sociale en economische standaard.

Ik kan me voorstellen dat het beeld van een terugkerende Jezus nu niet voor iedereen zo'n bijzonder actueel plaatje is.
Maar het is juist zo belangrijk omdat die achtergrond de dingen van nu in een perspectief plaatst. Zonder die achtergrond hebben de dingen van nu helemaal geen perspectief. Dat zijn dan slechts platte, tweedimensionale beelden die geen voldoeding en zin op lange termijn geven.

Tegen de achtergrond van de terugkeer van Jezus krijgen ambitie, idealen, bezittingen, maar ook verdriet, verlies en lijden een dimensie erbij. De laatste drie ontlenen er hoop aan en de eerste drie betrekkelijkheid.

Hieronder nog een maal ter herinnering:

Wat vinden wij er nu eigenlijk van

Vannacht vroeg Martha me wat ik vond van dat gebeuren in Oostenrijk waar een 73 jarige man een aantal kinderen bij zijn dochter heeft verwekt, deze samen met zijn vrouw opvoedde als ware het hun eigen kinderen en de dochter met drie van haar kinderen 25 jaar lang in de kelder gevangen hield.

Zo'n verhaal doet Nederlanders nog wel wat. Hier voelen we verontwaardiging, boosheid maar ook medelijden met de dochter en haar kinderen. Zouden sommige Hollanders als rechter zijn aangesteld, dan was deze man, na eerst langzaam en zonder verdoving te gecastreerd, al lang en zonder proces zijn opgehangen.

Tegelijk zijn er zaken, die een algehele verontwaardiging zouden moeten oproepen, al langzaam gesleten. Wat eens kwaad was, wordt al lang niet meer zo genoemd of beoordeeld.

In Nederland worden ieder jaar zo'n 30.000 kinderen geaborteerd (beter een kind in de kliko dan de rest van je leven ermee opgescheept zitten).
Ik wil niet alle abortussen over een kam scheren maar de de meeste zijn het (in)directe gevolg van een keuze die we als samenleving hebben gemaakt aangaande seks buiten de huwelijksrelatie; de meerderheid vindt en vond dat de normaalste zaak van de wereld (we zijn immers een moderne samenleving) en de minderheid went op den duur aan deze nieuwe werkelijkheid.
Ik vind hier wat van. Maar raakt het me nog diep in mijn ziel? Helaas, het went.

De samenleving is ziek. Ik merk dat ik nog maar heel weinig mensen vertrouw. Je went eraan dat er bijna altijd en overal tegen je gelogen wordt. Het maakt onverschillig. En dat wil ik niet. Ik wil mijn passie voor de wereld en de mensen niet kwijtraken.
Elke tragedie, zoals ook dit verhaal uit Oostenrijk, slaat een deukje in je ziel en helaas moet ik constateren dat het me afstompt.

Vandaag 'hemelvaart'. Zoals Jezus is opgenomen zal Hij weer terugkomen. Wanneer? Dat weet niemand. Het feit blijft dat het gaat gebeuren.
Hij is met een echt (verheerlijkt) lichaam naar een echt plek gegaan. We weten uit de Bijbel waar Jezus zich mee bezighield gedurende Zijn tijd op aarde maar waar zou Hij nu mee bezig zijn? En wat heb ik daar mee te maken? Wat heeft dat gevolgen voor mijn leven?

Die vragen zal ik aanstaande zondag in de preek beantwoorden.
Wat er in de preek vooral naar voren zal komen is dit: wat ik zie als ik in de toekomst kijk (of daaraan denk) bepaalt voor het grootste deel mijn keuzes, activiteiten en prioriteiten van vandaag.